ژوزه ساراماگو نویسنده برجسته پرتغالی و برنده جایزه نوبل ادبیات، در شاهکار خیرهکننده خود، به نام رمان کوری ما را به سفری تاریک اما روشنگرانه میبرد تا به ماهیت دیدن و ندیدن در ابعاد انسانی و اجتماعی بیندیشیم. این رمان نه تنها یک داستان هیجانانگیز از فروپاشی تمدن، بلکه یک تمثیل فلسفی عمیق درباره ماهیت انسان، اخلاق، جامعه و قدرت است. ساراماگو با نثری منحصر به فرد، بدون نامگذاری شخصیتها و با استفاده از جملات بلند و پیوسته، خواننده را به چالش میکشد تا فراتر از ظاهر را ببیند و به عمق تاریکیهای وجود بشر و نوری که شاید در دل آن نهفته است، پی ببرد. کوری نه فقط یک رمان، بلکه یک تجربه فکری و عاطفی است که تا مدتها پس از اتمام مطالعه، ذهن خواننده را درگیر میکند. در این مقاله به کتاب کوری اثر ژوزه ساراماگو می پردازیم. و این کتاب را مورد بررسی و نقد قرار می دهیم.
خبر خوب اینجاست که شما هم میتوانید رمان خود را چاپ کنید. ۷۲۴ چاپ با داشتن سامانه آنلاین و خودکار محاسبه هزینه چاپ کتاب با بالاترین سرعت و قیمتهای بهروز، خدمات نوین چاپ و نشر کتاب را به همکاران و مشتریان عزیز ارایه میدهد. خط ارتباط فوری با ما در تلگرام: 09199861744
مقاله بررسی کتاب کوری اثر ژوزه ساراماگو در یک نگاه
| موضوع | توضیحات |
| معرفی کلی | کتاب کوری رمانی پادآرمانشهری و تمثیلی است که به بررسی ماهیت انسان، اخلاق، جامعه و قدرت میپردازد. |
| نویسنده | ژوزه ساراماگو، نویسنده پرتغالی، متفکر مارکسیست و برنده نوبل ادبیات 1998. |
| خلاصه داستان | شیوع ناگهانی بیماری کوری سفید، قرنطینه کورها در آسایشگاه و فروپاشی اخلاقی و اجتماعی جامعه. |
| شخصیتهای اصلی | همسر پزشک (نماد بصیرت)، پزشک (نماد علم)، دختر عینکی، پیرمرد چشم بند دار، سربازان. |
| مفاهیم اصلی | کوری اخلاقی و اجتماعی، ناتوانی در دیدن حقیقت، فروپاشی نظم اجتماعی، اهمیت بصیرت درونی. |
| نقد رمان | نقدی بر تمدن مدرن، رفتارهای انسانی در بحران، تشبیه آسایشگاه به زندان و ناتوانی دولتها. |
| نکات کلیدی | اهمیت نقش زنان، کوری روانی و تاثیر رفتار فردی بر جامعه. |
| مناسب برای | علاقهمندان به ادبیات فلسفی، پادآرمانشهری و نقد اجتماعی. |
ژوزه ساراماگو در یک خانواده فقیر از کارگران کشاورز در سال ۱۹۲۲ در ریباتژو در مرکز پرتقال به دنیا آمد او اولین رمان خود را در ۲۴ سالگی نوشت و رمان کوری را در سال ۱۹۸۸ نوشت و او موفق به دریافت جایزه نوبل در همان سال شد.منحصر به فرد ترین ویژگی داستان هایش استفاده از جملات بسیار طولانی و فقدان نشانگان سجاوندی است که گاهی زمان نیز در درون آن تغییر می کند. و در نهایت ژوزه ساراماگو در سال ۲۰۱۰ از این دنیا می رود.
ساراماگو یک متفکر مارکسیست و خداناباور بود و آثارش اغلب مضامین اجتماعی، سیاسی و فلسفی عمیقی را در بر میگیرد. او در طول زندگیاش جوایز و افتخارات متعددی کسب کرد و آثارش به بیش از 25 زبان دنیا ترجمه شدهاند. کوری و انجیل به روایت عیسی مسیح از جمله معروفترین و بحثبرانگیزترین آثار او هستند.
کتاب کوری در واقع به معرفی یک اثر تمثیلی و استعاری است. کوری، رمانی پادآرمانشهری (Dystopian) است که با شیوع ناگهانی و مرموز یک بیماری همهگیر با نام کوری سفید آغاز میشود. برخلاف کوریهای معمولی، دیدگان مبتلایان به جای تاریکی، با نوری سفید و شیریرنگ پر میشود. این بیماری به سرعت در جامعه پخش میشود و دولت برای کنترل وضعیت، افراد نابینا را به یک آسایشگاه متروک قرنطینه میکند.
رمان، داستان گروهی از این نابینایان را دنبال میکند که در میان هرج و مرج و بینظمی مطلق در آسایشگاه گرفتار شدهاند. تنها یک نفر، همسر پزشک، به طرز مرموزی بینایی خود را حفظ کرده است. او نقش چشمان گروه را ایفا میکند و شاهد فروپاشی تدریجی اخلاقیات و انسانیت در میان افراد است. ساراماگو از این وضعیت افراطی برای بررسی ماهیت قدرت، بقا، اخلاق و روابط انسانی در شرایط بحرانی استفاده میکند. کتاب، یک نقد تند و تلخ به ناتوانی انسان در حفظ ارزشهای اخلاقی و مدنی در زمان از بین رفتن نظم اجتماعی است.
در رمان کوری، ساراماگو از نامگذاری شخصیتها خودداری و آنها را با ویژگیهای اصلیشان معرفی میکند. این شیوه، به رمان ابعادی تمثیلی میبخشد و بر این نکته تأکید میکند که این شخصیتها میتوانند نمادی از هر انسان در شرایط مشابه باشند.
مفهوم کتاب کوری بسیار عمیق و چندلایه است. کوری در این رمان، صرفا یک بیماری فیزیکی نیست، بلکه استعارهای است از:
رمان از ترافیک یک چهارراه شروع می شود. ناگهانی راننده اتومبیلی دچار کوری می شود. افراد دیگری به فاصله اندکی که همگی از بیماران یک چشم پزشک هستند، دچار کوری می شوند. با معاینه چشم آن ها پزشک در می یابد این افراد کاملا چشم سالمی دارند، اما هیچ چیزی آن ها نمی بینند. تمامی این افراد دچار دید سفید هستند برخلاف بیماری کوری که همه چیز سیاه دیده می شود.پزشک در می یابد که این نوع بیماری کوری ربطی به چشم ندارد. با افزایش این بیماری دولت در یک آسایشگاه تمامی افراد نابینا را جمع آوری می کند و اسکان می دهد. پزشک هم این بیماری را می گیرد. برای جلوگیری از شیوع بیماری پلیس پزشک را هم روانه آسایشگاه می کند.
همسر پزشک به دروغ خود را به کوری می زند تا که به شوهرش کمک کند در آسایشگاه همه نابینا هستند و نیروهای امنیتی غذا برای افراد تهیه می کنند. اما برای جلوگیری از بیماری نیروها غذا را فقط تا در آسایشگاه می برند برای تقسیم غذا نابینایان با هم درگیر می شوند.در این وضعیت فلاکت بار خوی حیوانی افراد کم کم بروز می کند. تحویل غذا را عده ای از کورها به دست می گیرند و به افراد دیگر غذا را می فروشند. برای زنده ماندن کور ها از تمامی چیزهای با ارزش خود می گذرند.همسر پزشک که می بیند همه این اتفاقات را می بیند و او عاشقانه در بهبود وضعیت هر یک از افراد سعی می کند اما اجازه نمی دهد کسی بفهمد که او بینا است. آسایشگاه آتش می گیرد و نابینایان به بیرون می ریزند و می فهمند که همه مردم کور شده اند.
بیشتر بخوانید : نقد و بررسی کتاب جنگ و صلح اثر تولستوی
نقد کتاب کوری اثر ژوزه ساراماگو نشان میدهد که این رمان، اثری چندوجهی و قابل تامل است که هم تحسینهای فراوان و هم انتقاداتی را برانگیخته است.کتاب کوری رمانی جدی هست و نویسنده ای جدی آن را نوشته است که کارهایش را همیشه جدی گرفته است. داستان به مضامین از زوایای مختلفی نگاه کرده است و فضای داستانی غنی را دارد.
کتاب کوری به هنجارهای اجتماعی جهان مدرن انتقاد کرده است، این رمان به مشکلاتی پایه ای در زندگی انسان مثل بیماری و گرسنگی می پردازد. ژوزه سارماگو تمدنی را توصیف می کند که در طول قرن ها توسعه تکامل یافته و دارای بافت هایی پیشرفته بوده و با این حال به هنگام بروز بحران در تامین نیازهای اولیه انسان درمانده است.در واقع آسایشگاه ای که افراد کور مجبورند در آنجا بمانند همان زندان های امروزی خودمان هستند. وحشت و ترس اوج می گیرد، و این حقیقت نهایتا نمایان می شود کوری سمبلی از نادانی و جهل است که همه گیر شده و دیگر به جای می رسد که بین افراد معمولی بیرون آسایشگاه، زندگی نابینایان و دنیایی تاریک زندانیان تفاوتی باقی نمی ماند.
می توان از داستان همچنین تفسیری سیاسی داشت که به اهداف خودخواهانه و پوچ احزاب مختلف دولتی و بی اهمیتی آن ها نسبت به سرنوشت مردم در طول دوره های مختلف می پردازد و بیان می کند، احزابی که مدعی هستند که برایشان آسایش و زندگی مردم در اولویت هست.در قرنطینه کردن نابینایان شکی نیست که یادآور اردوگاه های مرگی است که ساراماگو با آن ها به خوبی آشنایی دارد. خاطرات او از وحشیگری و خشونت های نژاد پرستانه جامعه دوران زندگی اش به روشنی جدال زندانیان نابینا در آسایشگاه احساس می شود.
در دل کتاب کوری اثر ژوزه ساراماگو نکات ویژه ای وجود دارد که یکی از آن ها اهمیت وافر زنان است دختری که عینک می زند اولین کسی است که متوجه دلیل کوری و مشکلات آن می شود و البته همسر پزشک منجی جامعه است که این نشان دهنده احترام ساراموگو به زنان است.با اینکه با خواندن کتاب شما می دانید که محتوای کتاب درباره بینایی حقیقت یابی است نگران بینایی فیزیکی خویش می شوید که این قدرت نویسندگی ساراموگو را نشان می دهد.
در رمان کوری شخصیت ها بی نام بوده و همه شخصیت ها اسم مشخصی ندارد و با توجه به وه وجهه و نقشی که در اجتماع دارند نام گذاری می شوند. و بیانگر نقش اجتماعی آن ها به نوعی هست که دراز مدت هست و زمان زیادی طول می کشد که ذهنیت افراد جامعه نسبت به آن ها تغییر کند.می تواند کوری سفید نمادی باشد برای اینکه ما آدم ها عقل داریم اما عاقلانه رفتار نمی کنیم. کوری روانی چیزی هست که مردم دچار آن هستند که باعث می شود فرد نفهمد چه چیزی در پیرامونش هست و قدرت تشخیص کوچکترین چیزها را هم نداشته باشد.کوری روانی به اولین چیزی که تاثیر می گذارد تعاملات و ارتباطات بین مردم است که تعاملات افراد در جامعه و خانواده را در بر می گیرد. ارتباط مردم در جامعه خیلی مهم هست زیرا رفتار یک فرد بر دیگر افراد جامعه تاثیر زیادی می گذارد زیرا جامعه از مردمی متشکل است که با هم در تعاملات و ارتباطاتی نسبتا پایدار دارند.و در نتیجه این کوری فکری و روانی می تواند انتقال پیدا کند از فردی به فردی دیگر و تمام جامعه را کم کم در بر بگیرد و برای اینکه جامعه از مشکلی بیرون بیاید که درگیر آن است و به طور بهتری مردم رفتار کنند باید از سرچشمه خود مشکل حل شود.
زیباترین جمله کتاب کوری و البته تاثیرگذارترین آنها، جملاتی هستند که عمق فلسفی و تلخی واقعیت را نشان میدهند:
وجدان که خیلی از آدمهای بیفکر آن را زیر پا میگذارند و خیلیهای دیگر انکارش میکنند، چیزی است که وجود دارد و همیشه وجود داشته. اختراع فلاسفه عهد دقیانوس نیست، یعنی اختراع زمانی که روح چیزی جز یک قضیه مبهم نبود. با گذشت زمان، همراه با رشد اجتماعی و تبادل ژنتیکی کار ما به آنجا کشیده که وجدان را در رنگ خون و شوری اشک پیچیدهایم و انگار که این هم بس نبوده، چشمها را به نوعی آیینه رو به درون بدل کردهایم، نتیجه این است که چشمها غالبا آنچه را سعی داریم با زبان انکار کنیم بی پروا لو میدهند. (کتاب کوری – صفحه ۳۲)
دنیا همین است که هست، جایی است که حقیقت اغلب نقاب دروغین می زند تا به مقصد برسد. (کتاب کوری – صفحه ۱۴۵)
نمیتوانید بدانید در جایی که همه کورند چشم داشتن یعنی چه، من که اینجا ملکه نیستم، نه، فقط کسی هستم که برای دیدن این کابوس به دنیا آمدهام. شما حسش میکنید ولی من هم حس میکنم و هم میبینم. (کتاب کوری – صفحه ۳۰۴)
بیشتر بخوانید : معرفی کتاب پیرمرد و دریا
کتاب کوری داستان شیوع یک بیماری ناشناخته است که به سرعت در جامعه گسترش مییابد. دولت افراد نابینا را در یک آسایشگاه قرنطینه میکند، جایی که نظم به سرعت از بین میرود و انسانها برای بقا به وحشیگری روی میآورند. تنها یک زن، آن هم همسر پزشک، بینایی خود را حفظ کرده و شاهد این سقوط اخلاقی است و تلاش میکند گروهش را نجات دهد.
این کتاب برای علاقه مندان به رمانهای فلسفی و تمثیلی، ادبیات پادآرمانشهری، و کسانی که به نقد اجتماعی و ماهیت اخلاق انسانی علاقه دارند، مناسب است. همچنین، خوانندگانی که از سبک نگارش خاص و چالشبرانگیز ژوزه ساراماگو لذت میبرند، از این اثر استقبال خواهند کرد.
رمان کوری شاهکار نویسنده برجسته پرتغالی، ژوزه ساراماگو (José Saramago)، برنده جایزه نوبل ادبیات سال 1998 است.
انتخاب بهترین ترجمه همیشه سلیقهای است، اما در ایران، ترجمه مینو مشیری (انتشارات علم) و ترجمه عاطفه رضواننیا (انتشارات نگاه) از محبوبترین و پرفروشترین ترجمههای این کتاب هستند و هر دو کیفیت بالایی دارند. میتوانید بخشی از هر دو ترجمه را مطالعه کرده و ببینید با کدام یک بیشتر ارتباط برقرار میکنید.
چاپ کتاب با بهترین قیمت در ۷۲۴ چاپ
